Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Fizik
Mühendisleri Odası
Serbest Müşavirlik Mühendislik Hizmetleri Büroları
Tescili ve Mesleki Denetim Yönetmeliği
Madde 1 —Bu Yönetmeliğin amacı, 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık
Hakkındaki Kanun ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu
hükümleri uyarınca, serbest çalışan ve
Fizik Mühendisliği hizmetleri üreten kişi ve kuruluşların, mesleki
etkinliklerinin Fizik Mühendisleri Odası tarafından denetlenmesiyle, mesleki ve
bilimsel teknik esaslara göre, ülke ve meslektaş yararları yönünden
gelişmesini, üretilen hizmetlerin Fizik Mühendisleri Odası yönetmelikleri ile
ülkemizde geçerli standartlara uygunluğunu sağlamak, Fizik Mühendisliği
hizmetleri asgari ücretlerinin uygulanmasıyla, meslektaşlar arasında haksız
rekabeti önlemek ve serbest Fizik Mühendisliği hizmeti veren kişi ve
kuruluşların mesleki deneyim, kapasite ve yeterlilik açısından
değerlendirmesine esas olan kayıtların tutularak, ülkemizin Fizik Mühendisliği
alanındaki bilimsel teknik gücünün envanterini oluşturmaktır.
Madde 2—Bu Yönetmelik, serbest
çalışarak Fizik Mühendisliği hizmetleri üreten Fizik Mühendisleri ile başka
üretim birimleri içinde de olsa; bu hizmetleri yapan gerçek-tüzel kişi, kuruluş
ve iş yerleri ile bunların ürettikleri Fizik Mühendisliği hizmetlerine ait
esaslar ve madde 7’de belirtilen Fizik Mühendisleri Odası mesleki denetimine
ait esasları kapsar.
Madde 3 —Bu Yönetmelik, 6235 sayılı
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu hükümlerine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Madde 4 —Bu Yönetmelikte;
a) FMH: Madde 7’de belirtilen
konular kapsamında yapılan çalışmalara Fizik Mühendisliği hizmeti,
b) SMMB: SMMH hizmetlerini yapmak
üzere Fizik Mühendisleri Odasına kayıt ve tescil yaptıran, bünyesinde tam günlü
en az bir Fizik Mühendisini ücretli veya ortak bir bağlantı ile bulunduran
gerçek tüzel kişi veya kuruluşlara Serbest Müşavirlik ve Mühendislik Bürosu,
c) SMM: SMMH’den birini ya da
birkaçını kendi adına ya da ortak sıfatıyla veya ücretli çalışan olarak yürüten
SMMB sahibi fizik mühendisi veya fizik yüksek mühendisi,
d) SMMH: Yalnız SMM’lerin yapmaya
yetkili olduğu FMH’ne Serbest Müşavirlik Mühendislik Hizmetleri, olarak tanımlanmıştır.
Madde 5 —Bu Yönetmelikte kullanılan kısaltmalar şu aşağıda
verilen anlamlara gelmektedir.
a) “TMMOB” Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği
b) "FMO" Fizik
Mühendisleri Odası,
b) "FM" Fizik Mühendisi
veya Fizik Yüksek Mühendisi,
c) "SMM" Serbest
Müşavir Mühendis,
d) "FMH" Fizik Mühendisliği Hizmetleri,
e) "SMMH" Serbest
Müşavirlik ve Mühendislik Hizmetleri,
f) "SMMB" Serbest
Müşavirlik ve Mühendislik Bürosu,
g) "BTB" Büro Tescil
Belgesi.
Madde 6 —Fizik Mühendisliği ile ilgili aşağıda belirtilen
işler bu Yönetmelik kapsamına giren "SMM" hizmetleri sayılır.
a) Etüt, araştırma ve fizibilite
hizmetleri,
b) Proje hizmetleri,
c) Araştırma ve geliştirme,
d) Danışmanlık hizmetleri,
e) Keşif- şartname- ihale dosyası
hazırlama,
f) Kesin hesap hizmetleri,
g) Eğitim hizmetleri,
h) İşletme hizmetleri,
i) Bilirkişi ve ekspertiz
hizmetleri.
Madde 7 -(1) Radyasyondan korunma
a) Radyasyon görevlilerinin, halkın ve çevrenin
radyasyon korunması için radyasyon kaynaklarının güvenliğini sağlamak üzere
gerekli önlemleri almak,
b) Radyasyon kaynakları ve cihazlatın bulunduğu laboratuarın,
tesislerin planlanması, zırhlanma hesaplarını yapmak, projelerini incelemek ve
onaylamak,
c) Dozimetri amaçlı uygun cihazların bulundurulmasını
ve kullanılmasını sağlamak,
d) Nükleer ve radyolojik tesislerde, radyasyondan
korunma ile ilgili ölçüm programlarını hazırlamak ve uygulamak,
e) Nükleer ve radyolojik tesislerde, tehlike durumu
planlarını hazırlamak ve gerektiğinde planda belirtilen hususların yerine
getirilmesini sağlamak ve kaza durumunun yönetilmesinin sorumluluğunu
üstlenmek,
f)
Yapılan işin niteliğine
göre radyasyon güvenliği ile ilgili ulusal mevzuat hükümlerinin uygulanmasını
sağlamak,
g) Radyasyon kaynakları ve/veya cihazların seçimine
bağlı olarak, radyasyon alanlarının planlanmasında radyasyon güvenliği
kriterlerinin uygulanmasını sağlamak,
h) Radyasyon kaynaklarının takibini ve sızıntı
testlerini yapmak, uygun ve güvenli koşullarda depolanmasını sağlamak,
kayıtlarını tutmak,
i)
Radyasyon
kaynakları ile çalışılan tesislerde radyoaktif bulaşmayı önleyici tedbirleri
almak, alınmasını sağlamak,
j)
Radyoaktif
kaynaklarla çalışılan tesislerde meydana gelen radyoaktif atıkların yönetimi
ile ilgili tedbirleri almak, alınmasını sağlamak,
k) Radyoaktif maddenin güvenli taşınmasını sağlamak
için gerekli önlemleri almak, alınmasını sağlamak,
l)
Radyasyon
görevlilerinin kişisel doz ve risk değerlendirmelerini yapmak,
m) Radyasyon Güvenliğine yönelik çevresel ölçüm ve
değerlendirmeler yapmak,
n) Doğal Radyasyon düzeyleri ile ilgili ölçüm ve
değerlendirmeler yapmak,
o) Radyasyon kaynakları ile çalışan görevlilerin ve
sorumluların radyasyondan korunması ile ilgili eğitimlerini yapmak,
düzenlenecek kurs ve seminerlerde eğitmenlik yapmak,
(2). Diagnostik Radyoloji
a) Radyolojik cihazların alımı için teknik şartname
hazırlamak ,
b) Performans verifikasyonu ve kabul testlerini
yapmak,
c) Radyolojik cihazların kalite kontrol programına
uygun kalibrasyonlarını yapmak,
d) Kalite kontrol programları geliştirmek ve
uygulamak ,
e) Çalışanların, hastaların ve halkın radyasyon
güvenliğini sağlamak üzere gerekli
tedbirleri almak,
f)
Klinik
görüntüleme prosedürlerini optimize etmek,
(3). Radyasyon Onkolojisi
a)
Tedavi amacıyla kullanılan
iyonlaştırıcı radyasyon kaynaklarının etkin, verimli ve güvenli
kullanımını sağlamak,
b) Tüm tedavi koşulları için hasta dozu ile ilgili gerekli
ve yeterli bilgileri elde ederek doz hesaplarını yapmak,
c) Tedavi planının en doğru şekilde uygulanması ve
hastanın radyasyon güvenliği için
gerekli yöntem ve düzeneklerin teminini ve kullanılmasını sağlamak,
d) Kalite temini programlarının protokollere uygun
olarak düzenli bir şekilde yürütülmesini sağlamak,
e) Radyasyon tehlikesi olan, denetimli ve
gözetimli alanlarda çalışma koşullarını ilgili ulusal yönetmelik hükümleri
gereğince planlamasını sağlayarak bu alanlarda gereken ekipman, donanım ve
diğer gerekli teçhizatın bulunmasını ve kullanılmasını
sağlamak,
f) Radyasyon korunması görevlisi ile birlikte tesiste faaliyet
gösteren cihazlar için olası kaza durumu için tehlike durumu planını hazırlamak
ve bir tehlike durumunda planda belirtilen yükümlülükleri yerine getirmek.
h) Tesisin, cihazların, çalışanların ve hastaların
radyasyon korunumu ölçümleri için uygun dozimetreler bulundurulmasını ve
kullanılmasını sağlamak,
ı) Tehlike
durumu planlarını hazırlamak,
i) Özel radyasyon korunması hususlarını göz önünde
bulundurarak yeni cihazlarının seçimine ve yeni tesislerin planlanmasına
yardımcı olmak ve zırhlama hesaplarını yapmak,
j)
Radyoaktif kaynakların depolamasını, uygulama yöntemlerini, çalışma
sistemlerini ve denetimli alanları yönetmek,
k)
Radyoaktif kaynakların sızıntı testini yapmak,
l) Hastanede çalışan personelin ve hasta
ziyareti için gelenlerin radyasyon güvenliği ile ilgili
önlemler almak,
m) Tesiste
çalışanların radyasyon korunması konusunda
eğitiminde görev almak,
n)
Radyasyon Kaynakların stok kontrollerini yapmak,
d) Radyofarmasötik üretiminde üretim planlamasını
yapmak,
e) Teşhis ve Tedavi
amacıyla kullanılan radyoizotoplar ve radyofarmasotiklerin
belirlenen
depolama limitlerini ve çevreye salıverme limitlerini kontrollerini yapmak,
f) Cihazların performans
verifikasyonu ve kabul testlerini yapmak,
g) Cihazların kalibrasyonlarını
yapmak,
h) Kalite kontrol programlarını
geliştirmek ve uygulamak, uygulanmasını denetlemek,
ı)
Ulusal mevzuata uygun olarak radyasyon güvenliği programının geliştirilmesi ve
uygulanmasını yapmak,
i) Kişisel dozimetri organizasyonunu
yapmak,
j) Kullanılan radyonüklitlerin
sınıflandırılması, saklanması ve atık
olanların belirlenmesi,
(5). Nükleer Enerji
a)
Ulusal nükleer enerji politikasının belirlenmesinde katkı koymak,
b)
Nükleer yakıt çevriminin planlanması, tasarımı ve yönetimini yapmak,
c) Nükleer santrallerin tasarımı, yakıt ve kor dizayn hesaplamalarını yapmak,d) Nükleer santrallerinin ısı üretim bölümünün işletmesinde bulunmak,e) Nükleer santrallerde kalite temini ve denetiminde bulunmak,f) Nükleer atıkların kontrolü ve yönetimini yapmak,g) Nükleer santrallerde çalışanların düzenleyici kuruluş tarafından belirlenen esas ve kriterler doğrultusunda radyasyon güvenliğini sağlamak,h) Nükleer Santrallerin çevre etkilerinin incelenmesi ve projelendirilmesini yapmak,
(6).
Kalite ve Kalite Kontrolü
a) İşyerlerinde kalite sistemini kurmak,
b) Kalite Temini, Kalite Kontrol, Kalite
Geliştirme ve Kalite Denetimi yapmak,
(7). İyonize Olmayan Radyasyon
a) İyonize olmayan radyasyon uygulamalarında (
radar, yüksek gerilim hatları, laser, ultrasound, mikrodalga, telsiz, cep
telefonu, baz istasyonları ve bilgisayar ortamları v.s.) servis kontrollerini
yapmak,
b) İyonize olmayan radyasyonun ölçüm ve değerlendirme
yapmak,
(8).
Metroloji
a) Metrolojik ölçüm cihazlarının (tartı aletleri,
su sayaçları, akaryakıt sayaçları, gaz
ve elektrik sayaçları) kontrol, muayene ve kalibrasyonlarını yapmak,
b) Metrolojik ölçümlerde kullanılacak mekanik,
elektronik, pünomatik, hidrolik, radyoaktif,
optik,
akustik ve sıcaklık elemanlarının ortamın fiziksel özelliklerine bağlı
olarak seçimi, projelendirilmesi ve tasarımını yapmak,
(9). Malzeme Bilimi ve Endüstriyel Uygulamalar
a) Gama grafi yapmak,
b) X- Işınları grafi yapmak,
c) Nötron grafi yapmak,
d) Beta grafi yapmak,
e) Ultrasonik testler yapmak,
f)
Sıvı girişimi
yapmak,
g) Manyetik parçacık testleri yapmak,
h) Girdap akımları testleri yapmak,
ı)
Nükleer Teknikler kullanılarak her türlü numunenin nitel ve nicel
analizlerini yapmak,
i) Alçak
ve yüksek sıcaklık ölçüm sistemleri kurmak ve ölçümler yapmak,
j)
Lens
tasarımı, yapımı ve kalite kontrolünü
yapmak,
k) Laser tasarımı, yapımı ve kullanımı yapmak,
(10).
İletişim
a) Radyo, Televizyon, Telsiz ve GSM verici, aktarıcı
ve alıcı sistemlerinde
elektromagnetik, elektrik, elektronik,
mikroelektronik, optik, akustik, mekanik ve
bilgisayar yazılım-donanım sistemlerin tasarımı, kuruluşu, işletimi,
ölçüm ve
kontrollerini yapmak,
b) Uzaktan algılama sistemleri tasarım, kullanım,
ölçüm ve testlerinin yapmak,
(11). Parçacık Hızlandırıcıları
a) Parçacık
hızlandırıcılarının tasarımı, planlaması ve kurulmasını yapmak,
b) Vakum ve magnet sistemlerinin planlaması,
projelendirilmesi, yapılması ve kontrol testlerini yapmak,
(12). Madencilik Uygulamaları
a) Radyoaktivite
içeren minerallerin ve cevherlerin aranmasında bulunmak,
c)Radyoaktivite içeren cevherlerin çıkartılmasında
çalışanların radyasyon güvenliğinin sağlanmak, çalışma sürelerinin belirlemek
ve doz hesaplarının yapmak,
(13). Savunma Sanayi
a) Uydu yörünge hesaplamalarının yapmak,
b) Optik, lazer, gece görüş sistemlerinin tasarımı ve
planlanmasının yapmak,
(14). Meteoroloji
a) Meteorolojik veri toplama ve değerlendirme
sistemlerinin bakım, onarım ve kalite kontrollerini yapmak,
(15). Çevre
Ölçüm ve Kontrol Hizmetleri
a)
Nükleer tekniklerle çevre kirliliği ölçme ve değerlendirmesini yapmak,
b) Radyoaktif atıkların
belirlenmesi, fiziksel korunumunun sağlanması, depolanmasını ve taşınmasını
planlamak ve kontrol etmek,
c) Radyoaktivite ölçüm cihazlarının test, kalibrasyon
ve kabul kontrollerini yapmak,
(16). İş Güvenliği Uzmanlığı
a) Çalışma yerlerinde,
gürültü, titreşim ve termal konfor parametrelerinin kontrolü, ölçümü ve
değerlendirilmesini yapmak,
b) Çalışma yerlerinin
gürültü haritalarını çıkartmak,
c)
Yıldırımdan Korunma için tasarımı yapmak,
d) Yıldırımdan Korunma, uygulama ve kontrollerini
yapmak
e) Radyoaktif paratonerlerin radyasyondan korunması
için önlem almak ve kayıtlarını tutmak,
f)
Alçak gerilim
panolarının mekanik tasarımının yapılması, planlaması, projelendirilmesini
yapmak,
g) Alçak gerilim panolarının kalite kontrolünü
yapmak,
(17).
Bilişim
a) Sistem
Çözümlemesini yapmak,
b) Veritabanı sistem tasarımı ve yönetimini yapmak
c) Ağ tasarımı ve yönetimini yapmak,
(18).
Adli Fizik
a) Balistik incelemeler yapmak,
b) Fiziki incelemeler yapmak,
Büro Tescil Belgesi Verilmesi
ve Yenilenmesi
Madde 8 - Büro tescil belgesi verilmesi
ve yenilenmesi işlemleri aşağıdaki kurallara uygun olarak yürütülür.
a) İlk kez BTB almak isteyen
kişi veya kuruluş, Fizik Mühendisleri Odası Merkezi veya ilgili birimlerine
yazılı olarak başvurur ve gerekli evrakları verir,
b) Fizik Mühendisleri Odası
veya yetkilendireceği birim, yapılan başvuruyu inceleyip sonuçlandırır. Belge
verilmesi uygun görülen kişi ve kuruluşlara belgeleri FMO Yönetim Kurulu’nun
onayı ile Oda Merkezi tarafından verilir.
c) Verilen belgeler, her yıl
Ocak ayı sonuna kadar belge sahiplerinin başvurusu üzerine o yıl sonuna kadar
geçerli olmak üzere yenilenir. Zamanında onayını yaptırmayan bürolardan %25
gecikme zammı tahsil edilir alınır.
ç) Belgenin verilmemesi,
yenilenip yenilenmemesi konusunda tek yetkili merci FMO Yönetim Kuruludur.
d) Tescile esas bilgi ve
belgelerin FMO’na verilmesi aşamasında gerçeğe aykırı beyanda bulundukları saptanan,
tescil belgesi üzerinde herhangi bir tahrifat yapan, tescile esas koşullarda
meydana gelen değişiklikleri bir ay içerisinde FMO’na bildirmeyen kişi ve
kuruluşlar hakkında bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinde belirlenen hükümler
uygulanır.
e) SMM veya Büro Tescil
Belgesi almak için FMO’na başvuran kişi ve kuruluşlar, bu Yönetmeliğin tüm
hükümlerini anlamış, kabul etmiş ve kurallara uyacağını taahhüt etmiş
sayılırlar.
SMM Belgesi Verilmesi
Madde 9 — SMM hizmeti yapacak bir Fizik Mühendisinin
Odasına SMM belgesi almak üzere kayıt ve tescilinin yapılması için aşağıdaki
koşullar aranır.
a) Büro adına çalışan en az
bir Fizik Mühendisi bulunması, büro adına ne sıfatla tescil edileceğinin
(ortak, sözleşmeli, ücretli) başvuruda belirtilmesi ve belgelenmesi (yaptığı
işi, süresini ve ücretini belirten sözleşmesini veya taahhütname suretini),
büronun kuruluş statüsü gereği vergilendirmeye tabi olduğunun, bağlı bulunduğu
vergi dairesince verilen vergi levhasının fotokopisi ile belgelenmesi, tescilli
büronun iş yerinin adresinin beyanı; iş yerinin mühendislik hizmeti vermeye
uygun olması, mükellefler için vergi numarası,
b) Kendi adına serbest
çalışıyorsa, serbest meslek sahiplerine ilişkin vergilendirmeye tabi olduğunu
belgelendirmesi,
c) Büro adına çalışan Fizik Mühendisinin, Odaya
üye olması ve üyelik koşullarını yerine getirmiş olması,
ç) Ücretli SMM çalıştıran
gerçek tüzel kişi ve kuruluşlar onaylanmış olan sigorta prim bordrolarının
fotokopileri Odaya vereceklerdir.
d) Başvuru formu doğru ve
eksiksiz doldurularak imza edilmelidir.
SMMH
ve Büro Tescil Denetimi
Madde
10 — FMH’nin yürütülmesinde, SMM ve Tescilli Bürolar aşağıda
belirtilen şartlara uyarlar;
a)
Fizik Mühendisleri Odası FMH’nin yürütülmesinde meslek mensupları arasındaki
haksız rekabeti önlemek, üretilen hizmetlerin üstün nitelikte, şartname ve
standartlara uygun ve ülke yararına olmasını sağlamak amacıyla gerekli gördüğü
önlemleri alır.
b)
Oda yetkilileri, araştırma ve uygulamada yapılan hizmetleri ve ürünleri
incelemeye, vize etmeye veya yapılan işleri yerinde denetlemeye yetkilidir. Oda
yetkilerini ve çalışma koşullarını Genel Merkez Yönetim Kurulu belirler.
c)
SMM belgesi veya Büro Tescil Belgesi bulunmayan, belgesini yenilemeyen, belgesi
Oda tarafından süreli veya süresiz olarak iptal edilen kişi ve kuruluşlar, bu
belgelere dayanarak hizmet yapamazlar.
ç)
SMM ve Tescilli Büro, bu Yönetmelik kapsamına giren tüm işlerinde ve yapacağı
hizmet sözleşmesinde; mesleki esaslar, ülke ve meslektaş yararları, ilgili
konularda Oda tarafından yürürlüğe konmuş şartnameler ve Oda tarafından
belirlenmiş asgari ücret tarifelerine uyulacaktır.
d)
SMM ve Tescilli Bürolar bu Yönetmelik kapsamına giren tüm hizmetlerini ilgili
işveren idare veya onay makamınca istensin veya istenmesin Oda denetiminden
geçirecek ve vize ettirecektir. Uymadığı tespit edilen kişi ve kuruluşlar
hakkında Yönetmeliğin 11 inci madde hükümleri uygulanır.
e)
SMM ve Tescilli Büroların ücretli veya sözleşmeli statüde çalıştırdıkları Fizik
Mühendislerine ödeyeceği brüt ücretin yıllık toplamı, Fizik Mühendisinin o bir
yıl içinde ürettiği hizmetlerin, Oda Asgari Ücretlerine göre toplamının
%15’inden az olamaz.
f)
SMM ve Tescilli Bürolarla işveren arasında doğabilecek anlaşmazlıklarda Oda
Yönetim Kurulu durumu inceler ve tarafsız hakemlik görevini yerine getirir,
kararını taraflara bildirir. SMM ve Tescilli Büro bu durumda Oda Yönetim
Kurulu’nun vereceği karara uymakla yükümlüdür.
g)
SMM Tescilli Bürolar, Fizik Mühendisleri Odası mesleki denetimine tabi
hizmetlerini, vize ve denetim için belgeleri ve hizmetin türü göz önüne
alınarak FMO Yönetim Kurulunca istenilmesi kararlaştırılan diğer belgeleri
Odaya vermekle yükümlüdür. Odaya verilecek asıl belgeler;
(1)
Hizmetini belirten veya hizmet ürünü dokümanlar,
(2)
Hizmete ilişkin Oda tarafından belirlenmiş asgari ücretler üzerinden kesilmiş
ve varsa Oda tarafından hazırlanmış örneğe uygun meslek makbuzu veya fatura,
(3)
Fizik Mühendisinin imzası, SMM veya
Tescilli Büro numaraları, üye sicil numarası, bağlı olduğu vergi dairesi adı,
vergi numarası, büro adresi, işverenin adı ve adresi,
dir.
Disiplin
Cezaları
Madde
11 — Bu Yönetmelik kapsamında SMM ve Tescilli Bürolar için;
a)
SMM’lerin bu Yönetmelik hükümlerine uymadıklarının belirlenmesi halinde Oda
Onur Kuruluna sevk edilirler,
b)
Tescilli bürolar, mesleki denetim kapsamına giren hizmetleri yürütürken
Yönetmelik şartlarına uymadıklarının belirlenmesi halinde FMO Yönetim Kurulu
fiilin ağırlığına göre:
(1)
Yazılı uyarıda bulunulmasına,
(2)
Yazılı ihtarda bulunulmasına,
(3)
Büro tescil belgesinin 15 günden 6 aya kadar geçersiz kılınmasına,
(4)
Büro tescil belgesinin süresiz iptaline,
yetkilidir.
Bu cezaların verilmesinde sıra gözetilmez. Ancak nedeni oluşturan olayın
içeriği ve sonuçlarına göre bu cezalardan biri uygulanır. Takdir hakkı Oda
Yönetim Kuruluna aittir.
Yürürlük
Madde
12 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde
13- Bu Yönetmelik hükümlerini Türk Mühendis ve Mimar Odaları
Birliği Fizik Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu yürütür.